SAHANIN DİLİ 284 TERİM
Lojistik ve WMS sözlüğü
Depo sahasında, taşımada ve WMS projelerinde kullanılan 284 terim. Türkçe ve İngilizce adlarıyla arayın; yakın kavramların farklarını ve ilgili terimleri birlikte inceleyin.
Türkçe, İngilizce veya kısaltmayla arayın. Türkçe karakter kullanmadan da bulabilirsiniz: yaslandirma, ellecleme, FIFO…
Arama, tüm kategorilerdeki bütün terimleri tarar.
Aramanıza uyan terim yok.
Terimler
- Temel kavramlar3PL (Üçüncü parti lojistik)
-
Depolama ve dağıtımı sizin adınıza yürüten hizmet sağlayıcı. Kendi WMS'ini kullanır; müşteri bazlı stok ayrımı, hizmet ücretlendirmesi ve raporlama gerektirir.
Ayrıca: Çok müşterili (multi-client) depo, Hizmet ücretlendirme (billing)
- Lojistik ve tedarik zinciri4PL (dördüncü parti lojistik)
-
Birden çok 3PL, taşıyıcı ve depoyu sizin adınıza tasarlayıp yöneten katman. Yazılım ve sözleşme orkestrasyonu 3PL’nin operasyon icrasından ayrılır.
Ayrıca: 3PL (Üçüncü parti lojistik), TMS (Taşıma Yönetim Sistemi)
- Lojistik ve tedarik zinciri5S
-
Ayıkla, düzenle, temizle, standardize et, sürdür. Depoda adres etiketi, boş palet ve koridor disiplininin yalın karşılığıdır; yazılım tek başına 5S yapmaz.
Ayrıca: Lokasyon (adres), Poka-yoke (hata önleme)
- Stok, lokasyon ve sayımABC analizi
-
Ürünleri hareket hacmi veya değerine göre sınıflandırma. Depoda çoğunlukla toplama sıklığına göre yapılır ve yerleşim ile sayım sıklığını belirler.
Ayrıca: Slotting (yerleşim optimizasyonu), Döngüsel sayım (cycle count)
- Stok, lokasyon ve sayımAdresler arası transfer
-
Stokun bir lokasyondan diğerine taşınması. Okutmadan yapılan taşıma, sayım farklarının ve yanlış toplamanın en yaygın nedenidir.
Ayrıca: Lokasyon (adres)
- Otomasyon ve ekipmanAGV
-
Sabit rota veya kılavuz izleyerek taşıma yapan otomatik araç. Rota değişikliği altyapı işi gerektirir.
Ayrıca: AMR (otonom mobil robot), AS/RS (otomatik depolama ve alma)
- Taşıma ve dağıtımAktarma
-
Yükün yolculuk sırasında bir araç, hat veya taşıma bağlantısından diğerine geçirilmesi. Aktarma merkezinde geçici bekleme ve ayrıştırma olabilir; her aktarma, stoksuz doğrudan akış anlamındaki cross-docking değildir.
Ayrıca: Cross-docking, Hub-and-spoke, Ana hat taşıması (linehaul)
- Toplama ve siparişAlokasyon
-
Hangi siparişin hangi stoktan karşılanacağına karar verilmesi. Öncelik kuralları; teslim zamanı, kanal, müşteri ve raf ömrüne göre belirlenir.
Ayrıca: Rezervasyon, Dalga (wave)
- Otomasyon ve ekipmanAMR (otonom mobil robot)
-
Ortamı algılayıp kendi rotasını kuran taşıma robotu. Kademeli yatırıma ve düzen değişikliğine AGV'den daha uygundur.
- Taşıma ve dağıtımAna hat taşıması (linehaul)
-
Depo, terminal veya aktarma merkezleri arasındaki ana taşıma ayağı. Göndericiden ilk toplama ve alıcıya son dağıtım bu ana hat hareketinden ayrı planlanabilir.
Ayrıca: Son kilometre (last mile), Aktarma, Hub-and-spoke
Başvuru kaynağı: DHL Freight
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarAna veri (master data)
-
Ürün, lokasyon, tedarikçi ve müşteri tanımları. WMS projelerinin gecikme nedenleri arasında ana verinin eksikliği başı çeker.
Ayrıca: SKU (stok tutma birimi), Lokasyon (adres)
- BT, arayüz ve ortamAna veri yönetimi
-
SKU, barkod, birim ve müşteri kaydının kimin sahibi olduğu, nerede doğduğu ve kimin değiştirebileceği. Kirli ana veri, doğru WMS’i yanlış çalıştırır.
- Kalite ve uygunlukAnaliz belgesi (CoA)
-
Tedarikçinin partinin ölçülen özelliklerini yazdığı belge. Mal kabulde belge ile etiket (lot, SKT) eşleşmezse stok karantinada kalır.
Ayrıca: Kalite kontrol (QC), bloke ve serbest bırakma, Lot / parti, Karantina alanı
- Türkiye: mevzuat ve gümrükAntrepo
-
Gümrük gözetimindeki eşyanın vergileri ödenmeden saklandığı yer. Stok hareketleri gümrük beyanıyla uyumlu tutulmak zorundadır.
Ayrıca: Serbest bölge, Gümrük beyannamesi
- Entegrasyon ve sistemlerAPI
-
Sistemlerin birbirine veri sorup yazdığı arayüz. Anlık entegrasyonun temelidir; hız sınırı, kimlik doğrulama ve hata yönetimi sözleşmede yer almalıdır.
Ayrıca: Webhook, ERP–WMS entegrasyonu
- Kalite ve uygunlukAQL (kabul edilebilir kalite seviyesi)
-
Partiden kaç birimin örneklenip kaç hatada partinin reddedileceğini söyleyen tablo. Depo QC’si “hepsini aç” ile “hiç bakma” arasında bu tabloya oturur.
Ayrıca: Örnekleme, Kalite kontrol (QC), bloke ve serbest bırakma
- Entegrasyon ve sistemlerAra katman (middleware)
-
Sistemler arasındaki mesajı dönüştüren, kuyruklayan ve yeniden deneyen katman. Hata ayıklamayı kolaylaştırır, bir bağımlılık daha ekler.
- BT, arayüz ve ortamArayüz izleme
-
ERP, kargo ve bildirim kuyruklarının takılı, hatalı veya tekrar eden kayıtlarının ekranı. İzleme yoksa entegrasyon “çalışıyor” sanılır, sipariş sessizce düşer.
Ayrıca: API, Mesaj kuyruğu, İstisna kuyruğu
- Taşıma ve dağıtımArdiye
-
Yükün veya konteynerin depo, liman ya da terminal alanında tutulmasına ilişkin depolama bedeli. Süre ve ücret, ilgili tesisin tarifesine göre belirlenir.
Ayrıca: Demuraj (konteyner), Detention (konteyner gecikmesi), Serbest süre (free time)
Başvuru kaynağı: Maersk
- Otomasyon ve ekipmanAS/RS (otomatik depolama ve alma)
-
Ürünün otomatik makinelerle yerleştirilip alındığı sistem. Yüksek yoğunluk sağlar; yatırım ve bakım bağlılığı uzun vadelidir.
Ayrıca: WCS (Depo Kontrol Sistemi), Ürünü insana getirme (goods-to-person)
- Mal kabul ve yerleştirmeASN (Ön sevkiyat bildirimi)
-
Tedarikçinin göndereceği sevkiyatı önceden bildirmesi: kalem, miktar, palet ve etiket bilgisi. ASN varsa mal kabul okutmaya, yoksa saymaya dayanır.
Ayrıca: Mal kabul (goods receipt), SSCC (sevkiyat birimi kodu)
- Stok, lokasyon ve sayımAtıl / eskimiş stok (obsolete inventory)
-
Teknik değişiklik, model yenilenmesi veya kullanım ihtiyacının kalkması nedeniyle mevcut amacı için kullanışlılığını yitiren stok. Son kullanma tarihinin geçmiş olması gerekmez; alternatif kullanım veya tasfiye kararı ayrıca değerlendirilir.
Ayrıca: Ölü stok, Kalite kararı (disposition), Hurda / imha
Başvuru kaynağı: Mecalux
- Toplama ve siparişATP (vaat edilebilir stok)
-
Belirli bir tarih için müşteriye söz verilebilecek miktar. Hesap, uygun eldeki stokun yanında o tarihe kadar beklenen girişleri ve mevcut sipariş yükümlülüklerini de dikkate alabilir. Kullanılan planlama kuralları belirtilmelidir; ATP yalnızca bugünkü fiziksel stok değildir.
Ayrıca: Kullanılabilir / serbest stok, Rezervasyon, Yoldaki stok (pipeline), OMS (Sipariş Yönetim Sistemi)
Başvuru kaynağı: Microsoft Learn
- Paketleme ve sevkiyatAyrıştırma (sortation)
-
Toplu toplanan ürünlerin sipariş, kanal veya taşıyıcıya göre ayrılması. Elle, put-to-light ile veya sorter ekipmanıyla yapılır.
Ayrıca: Toplu / parti toplama (batch picking), Sorter (ayrıştırıcı)
- Ölçüm ve iş gücüBekleme süresi (dwell time)
-
Malın veya aracın bir noktada (kapı, staging, karantina) durduğu süre. Uzayan dwell, kapasite değil akış sorunudur.
Ayrıca: Dock-to-stock süresi, Sevke hazırlama (staging), Kapı ve randevu (dock scheduling)
- Lojistik ve tedarik zinciriBekleyen sipariş (backorder)
-
Stoğu yetmeyen sipariş satırının açık kalması. WMS mal gelince otomatik serbest bırakabilir; müşteri vaadi yazılmazsa sessizce birikir.
Ayrıca: Kısmi teslimat, Stoksuzluk, ATP (vaat edilebilir stok)
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarBirim dönüşümü (UOM)
-
Adet, koli, palet gibi birimler arasındaki katsayılar. Yanlış katsayı, sayım farkının en sessiz kaynağıdır.
Ayrıca: SKU (stok tutma birimi), Stok doğruluğu
- Depo sahası, raf ve yük birimleriBlok istif (zeminde depolama)
-
Palet veya yüklerin raf kullanılmadan zeminde bloklar halinde tutulması; uygun yükler üst üste de istiflenebilir. İçteki yüke erişim ve parti ayrımı, blok derinliği arttıkça zorlaşabilir.
Ayrıca: İstifleme, FIFO (İlk giren ilk çıkar), Depo yerleşim planı
Başvuru kaynağı: Mecalux
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarBoyut ve ağırlık verisi
-
Ürünün en, boy, yükseklik ve ağırlığı. Kutu seçimi, palet planı ve navlun hesabı bu veriye dayanır; eksikse tahminle çalışılır.
- Toplama ve siparişBölge toplama (zone picking)
-
Her operatörün yalnız kendi bölgesinden toplaması; sipariş bölgeler arasında aktarılır. Yoğun depolarda çakışmayı azaltır.
Ayrıca: Toplama (picking), Pick-and-pass
- Paketleme ve sevkiyatBölünmüş sevkiyat (split shipment)
-
Tek siparişin birden çok dalga, kapı veya taşıyıcıyla çıkması. Müşteri iletişimi ve e-irsaliye kalemi buna göre parçalanır.
- Proje, sözleşme ve maliyetBulut (SaaS) kurulum
-
Yazılımın sağlayıcının altyapısında çalışması ve abonelikle kullanılması. Güncelleme sağlayıcıda; veri yeri ve bağlantı kesintisi planı müşteriyle konuşulur.
Ayrıca: Kurum içi (on-premise) kurulum, Veri yeri (data residency)
- Proje, sözleşme ve maliyetCanlıya geçiş (go-live)
-
Sistemin gerçek operasyonda kullanılmaya başlaması. Stok devri, paralel çalışma ve geri dönüş planı önceden yazılmalıdır.
- BT, arayüz ve ortamCihaz yönetimi (MDM)
-
El terminali ve tabletlerin uzaktan kilit, uygulama ve silme ile yönetilmesi. Kayıp cihaz MDM’sizse, depo oturumu dışarı çıkar.
Ayrıca: RF (radyo frekanslı) operasyon, Şifreleme
- Mal kabul ve yerleştirmeCross-docking
-
Gelen malın depoya yerleştirilmeden doğrudan sevkiyata yönlendirilmesi. Stok maliyetini düşürür; ASN doğruluğu ve zamanlama disiplini ister.
Ayrıca: ASN (Ön sevkiyat bildirimi), Sevke hazırlama (staging)
- Lojistik ve tedarik zinciriÇeki listesi (packing list)
-
Sevkiyattaki koli, palet ve kalem dökümü. Mal kabulde ASN yoksa fiilî sayım bu listeye karşı yapılır.
- Entegrasyon ve sistemlerÇevrimdışı çalışma modu
-
Bağlantı kesildiğinde operasyonun sınırlı da olsa sürmesi ve bağlantı gelince kayıtların eşitlenmesi. Bulut kurulumlarında sorulması gereken sorudur.
Ayrıca: Bulut (SaaS) kurulum, RF (radyo frekanslı) operasyon
- Güvenlik ve yetkiÇift onay
-
Kritik işlemin ikinci bir kullanıcının onayı olmadan geçmemesi. Yüksek değer, imha, eksi stok ve toplu düzeltmede kullanılır.
Ayrıca: Görevler ayrılığı (SoD), Hurda / imha
- Güvenlik ve yetkiÇok faktörlü doğrulama (MFA)
-
Şifreye ek ikinci kanıt (uygulama, SMS, anahtar). Yönetici ve dış erişimde tek şifre, depo verisini açık bırakır.
Ayrıca: Tek oturum (SSO), Rol bazlı yetki (RBAC)
- Temel kavramlarÇok kanallı (omnichannel) karşılama
-
Aynı stoktan mağaza, pazaryeri ve kendi sitesi gibi farklı kanalların beslenmesi. Depoda kanal bazlı öncelik, farklı paketleme ve iade akışı gerektirir.
Ayrıca: OMS (Sipariş Yönetim Sistemi), İade yönetimi (returns)
- Temel kavramlarÇok müşterili (multi-client) depo
-
Aynı tesiste birden çok müşterinin stokunun, kullanıcı yetkisinin ve raporunun birbirinden ayrı tutulması. 3PL kurulumlarının temel gereksinimidir.
Ayrıca: 3PL (Üçüncü parti lojistik), Hizmet ücretlendirme (billing)
- Lojistik ve tedarik zinciriDağıtım merkezi (DC)
-
Stokun tutulup siparişin karşılandığı bölgesel depo. Fulfillment merkezi e-ticaret parçasına, klasik DC palet ve mağaza beslemeye daha yakındır.
Ayrıca: Karşılama merkezi (fulfillment center), Hub-and-spoke
- Toplama ve siparişDalga (wave)
-
Siparişlerin gruplanıp belirli bir zaman diliminde birlikte işlenmesi. Kargo kesim saatine ve sevkiyat kapasitesine göre planlanır.
- Toplama ve siparişDalgasız (waveless) işleme
-
Siparişin gelir gelmez sürekli akışla işlenmesi. Hızlı teslim vaadi olan e-ticarette yaygındır; kapasite dengesi kritiktir.
Ayrıca: Dalga (wave)
- Otomasyon ve ekipmanDar koridor (VNA)
-
Raf aralığının ancak özel forklift veya transpaletin sığacağı kadar dar olduğu düzen. Kapasite artar; WMS’in görev sırası ve çarpışma kuralı olmadan koridor kilitlenir.
Ayrıca: Depo yerleşim planı, Forklift terminali
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarDataMatrix / 2D kare kod
-
Küçük alana çok veri sığdıran iki boyutlu kod. İlaç kutularında ürün, parti, SKT ve seri numarasının taşındığı biçimdir.
Ayrıca: İTS (İlaç Takip Sistemi), Seri numarası
- BT, arayüz ve ortamDeğişiklik kontrolü
-
Canlıya çıkan ayar, arayüz ve sürümün kaydı, onayı ve geri alma planı. Kontrolsüz Cuma akşamı yaması, Pazartesi mal kabulünü durdurur.
Ayrıca: Deneme ortamı (sandbox / test), UAT (kullanıcı kabul testi), Olay kaydı (incident)
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarDeğişken ağırlık (catch weight)
-
Her birimin ağırlığının farklı olduğu ürün (et, peynir, rulo). Stok hem adet hem kg ile tutulur; sevkiyatta tartı kaydı fatura miktarını belirler.
- Lojistik ve tedarik zinciriDekonsolidasyon
-
Tek gelen yükün alıcı, sipariş veya kanala göre parçalanması. Cross-dock ve aktarma deposunun ilk adımıdır; yanlış ayırım sonraki bütün sapmayı doğurur.
Ayrıca: Konsolidasyon, Cross-docking
- Proje, sözleşme ve maliyetDemo senaryosu
-
Tedarikçiye kendi verinizle, kendi sürecinizi adım adım yaptırdığınız gösterim. Hazır sunum yerine senaryo istemek, gerçek yetenek farkını ortaya çıkarır.
- Taşıma ve dağıtımDemuraj (konteyner)
-
Konteynerin terminal içinde tanınan serbest süreyi aşmasına bağlı ücret. Ardiye ve terminal dışındaki detention bedelinden farklıdır; uygulama taşıyıcı şartlarına bağlıdır.
Ayrıca: Ardiye, Detention (konteyner gecikmesi), Serbest süre (free time)
Başvuru kaynağı: Maersk
- BT, arayüz ve ortamDeneme ortamı (sandbox / test)
-
Canlı stoku bozmadan entegrasyon ve süreç denenen kopya. Canlıda “bir bakayım” denemesi, sipariş ve stok kaydını kirletir.
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarDenetim basamağı (check digit)
-
Barkod veya adres kodunun sonuna eklenen, yanlış okutmayı yakalayan basamak. Sesli toplamada da lokasyon doğrulaması için kullanılır.
- Güvenlik ve yetkiDenetim izi (audit trail)
-
Kimin, ne zaman, hangi kaydı değiştirdiğinin silinemez geçmişi. “Düzelttik” demek yetmez; iz yoksa denetimde işlem yoktur.
Ayrıca: Rol bazlı yetki (RBAC), KVKK
- Ölçüm ve iş gücüDepo KPI'ları
-
Operasyonu ölçen göstergeler: satır/saat, sipariş doğruluğu, zamanında sevk, stok doğruluğu, kapı devir süresi. Ölçülmeyen iyileşme iddiası doğrulanamaz.
Ayrıca: Satır/saat (lines per hour), Sipariş doğruluğu, OTIF (zamanında ve eksiksiz)
- Lojistik ve tedarik zinciriDepo yerleşim planı
-
Kabul, rezerv, toplama, paketleme ve sevk alanlarının dolaşımla yerleştirilmesi. Yazılım kötü yerleşimi düzeltmez; yürüyüş ve çapraz akış plandan doğar.
Ayrıca: Slotting (yerleşim optimizasyonu), Dar koridor (VNA)
- Proje, sözleşme ve maliyetDestek ve bakım
-
Hata giderme, sürüm güncelleme ve danışmanlık kapsamının sözleşmede tanımlanması. Yıllık bakım bedeli TCO'nun kalıcı kalemidir.
Ayrıca: SLA (hizmet seviyesi anlaşması), TCO (toplam sahip olma maliyeti)
- Taşıma ve dağıtımDetention (konteyner gecikmesi)
-
Taşıyıcının konteynerinin terminal dışında tanınan serbest süreden uzun tutulmasına bağlı ücret. Bazı tarifelerde demurajla birleşik süre ve ücret uygulanabilir.
Ayrıca: Demuraj (konteyner), Serbest süre (free time), Ardiye
Başvuru kaynağı: Maersk
- Depo sahası, raf ve yük birimleriDinamik / kayar palet rafı (pallet flow)
-
Paletlerin eğimli makaralı kanalda yerçekimiyle alma noktasına ilerlediği raf sistemi. Bir uçtan yüklenip diğer uçtan boşaltılan düzen FIFO akışını destekler.
Ayrıca: FIFO (İlk giren ilk çıkar), İtmeli raf (push-back), İçine girilebilir raf (drive-in)
Başvuru kaynağı: Mecalux
- Ölçüm ve iş gücüDock-to-stock süresi
-
Malın kapıya inmesinden satılabilir stoka geçmesine kadar geçen süre. Mal kabul darboğazlarını gösteren en net ölçüdür.
Ayrıca: Mal kabul (goods receipt), Depo KPI'ları
- Stok, lokasyon ve sayımDöngüsel sayım (cycle count)
-
Deponun bir bölümünün düzenli aralıklarla, operasyon durmadan sayılması. Yıl sonu tam sayıma göre hatayı erken yakalar.
Ayrıca: Tam sayım, Stok doğruluğu
- Lojistik ve tedarik zinciriDropshipping
-
Siparişin sizin deponuza uğramadan tedarikçiden müşteriye gitmesi. WMS bu akışta yoksa da iade ve şikâyet sizin kaydınıza düşer; kanal kuralı yazılmalıdır.
Ayrıca: Çok kanallı (omnichannel) karşılama, İade yönetimi (returns)
- Kalite ve uygunlukDüzeltici / önleyici faaliyet (CAPA)
-
Tekrarlayan uygunsuzluğun nedenini kapatıp yeniden oluşmasını engelleyen iş. WMS’te neden kodu ve tekrar sayısı olmadan CAPA tahmine döner.
- Türkiye: mevzuat ve gümrüke-İrsaliye
-
Sevk irsaliyesinin elektronik ortamda düzenlenip iletilmesi. Sevkiyat kapanışının e-belge akışıyla aynı anda çalışması gerekir.
Ayrıca: Sevk irsaliyesi, Yükleme (loading)
- Entegrasyon ve sistemlerEDI
-
Sipariş, irsaliye ve fatura gibi belgelerin standart biçimde firmalar arasında aktarılması. Perakende zincirleri ve otomotivde yaygındır.
Ayrıca: ASN (Ön sevkiyat bildirimi), IDoc
- Toplama ve siparişEksik toplama (short pick)
-
Lokasyonda beklenen miktarın bulunamaması. WMS ya ikmal tetikler, ya alternatif lokasyon önerir, ya da siparişi kısmi bırakır; neden kodu yazılmazsa kök neden kaybolur.
Ayrıca: Neden kodu (reason code), İkmal (replenishment), Kısmi teslimat
- Otomasyon ve ekipmanEl terminali ve okuyucu
-
Operatörün görev aldığı ve okutma yaptığı cihaz. Cihaz seçimi, ekran akışı ve şarj planı saha verimini doğrudan etkiler.
Ayrıca: RF (radyo frekanslı) operasyon, Sesli toplama (voice picking)
- Depo sahası, raf ve yük birimleriElleçleme
-
Malın yüklenmesi, boşaltılması, taşınması, istiflenmesi veya yerinin değiştirilmesi gibi fiziksel işlemler. Yalnız elle yapılan işi ifade etmez; forklift, konveyör ve robotla yapılan hareketleri de kapsar.
Ayrıca: Yükleme (loading), İstifleme, Yerleştirme (putaway)
Başvuru kaynağı: Mecalux
- Lojistik ve tedarik zinciriEmniyet stoğu
-
Talep veya tedarik sapmasına karşı tutulan tampon miktar. Depoda yer işgal eder; hesabı WMS değil, planlama yapar, WMS eldeki gerçeği gösterir.
Ayrıca: Sipariş noktası, Stoksuzluk, Tedarik / çevrim süresi (lead time)
- Güvenlik ve yetkiEn az yetki
-
Kullanıcıya işini bitirmeye yetecek kadar ekran ve işlem. “İleride lazım olur” diye açılan yetki, hata ve suiistimal yüzeyini büyütür.
- Depo sahası, raf ve yük birimleriEndüstriyel palet (100 × 120 cm)
-
Sahada yaygın olarak 100 × 120 cm tabanlı palet için kullanılan ad. Europaletten daha geniştir. 'ISO palet' denmesi tek başına ölçüyü belirlemez; ürün ve raf planında gerçek ölçü yazılmalıdır.
Ayrıca: Europalet (80 × 120 cm), Lokasyon kapasitesi
Başvuru kaynağı: EPAL
- Lojistik ve tedarik zinciriEOQ (ekonomik sipariş miktarı)
-
Sipariş maliyeti ile stok bulundurma maliyetini dengeleyen klasik sipariş büyüklüğü. Depo kapasitesi ve SKT, formülün üstüne gerçek kısıt olarak biner.
Ayrıca: Stok bulundurma maliyeti, Sipariş noktası
- Temel kavramlarERP
-
Kurumun finans, satın alma, satış, üretim ve stok kayıtlarını tutan ana sistem. Stok miktarını bilir; deponun içindeki lokasyon, görev ve el terminali akışını çoğu kurulumda yönetmez.
- Entegrasyon ve sistemlerERP–WMS entegrasyonu
-
İki sistemin sipariş, malzeme, stok ve hareket verisini birbirine aktarması. Kritik nokta hareket tiplerinin (movement type) ve stok durumlarının iki tarafta aynı anlama gelmesidir.
Ayrıca: Hareket tipi (movement type), IDoc, API
- Lojistik ve tedarik zinciriErteleme (postponement)
-
Nihai biçim, etiket veya paketlemenin talebe kadar bekletilmesi. Depoda kitting ve VAS olarak görünür; ana stok evrensel kalır.
- Taşıma ve dağıtımETA (Tahmini varış zamanı)
-
Aracın veya gönderinin belirlenen noktaya beklenen varış zamanı. Güncellenebilir bir tahmindir; fiilî varış veya kesin teslimat taahhüdü değildir.
Ayrıca: ETD (Tahmini çıkış zamanı), Kapı ve randevu (dock scheduling), Tedarik / çevrim süresi (lead time)
Başvuru kaynağı: DHL
- Taşıma ve dağıtımETD (Tahmini çıkış zamanı)
-
Aracın veya gönderinin çıkış noktasından beklenen hareket zamanı. Burada 'estimated time of departure' anlamında kullanılır; kısaltmanın rapordaki açılımı belirtilmelidir.
Ayrıca: ETA (Tahmini varış zamanı), Kesim saati (cut-off), Yükleme (loading)
Başvuru kaynağı: Maersk
- BT, arayüz ve ortamEtiket şablonu
-
Barkod, metin ve logo alanlarının taşıyıcı veya müşteri formatına göre tanımı. Şablon ile veri kaynağı ayrılmazsa her yeni taşıyıcı kod ister.
- Depo sahası, raf ve yük birimleriEuropalet (80 × 120 cm)
-
80 × 120 cm taban ölçülü, Avrupa lojistiğinde yaygın palet. EPAL 1 bu ölçüde tanımlanmış bir palet tipidir; aynı ölçüdeki her palet EPAL lisanslı veya değişim havuzuna uygun değildir.
Ayrıca: Endüstriyel palet (100 × 120 cm), Paletleme (paletizasyon)
Başvuru kaynağı: EPAL
- Stok, lokasyon ve sayımFazla stok (overstock)
-
Beklenen talebi ve hedeflenen stok seviyesini aşan miktar. Ürün hızlı satılıyor olsa bile gereğinden fazla stok bulunabilir; bu nedenle fazla stok ile yavaş hareketli stok aynı kavram değildir.
Ayrıca: Yavaş hareketli stok, Min–maks stok yönetimi, Stok bulundurma maliyeti
Başvuru kaynağı: Mecalux
- Taşıma ve dağıtımFCL (Tam konteyner yükü)
-
Konteynerin bir gönderi kapsamında tahsis edildiği taşıma biçimi. Konteynerin ağırlık veya hacim olarak tamamen dolmuş olması gerekmez.
Ayrıca: LCL (Parsiyel konteyner yükü), Komple taşıma (FTL), Hacim kullanımı (cube utilization)
Başvuru kaynağı: Maersk
- Stok, lokasyon ve sayımFEFO (Son kullanma tarihi önce dolan önce çıkar)
-
Çıkışta son kullanma tarihi en yakın uygun partiyi önceliklendirme kuralı. Giriş tarihi yerine SKT esas alınır; müşterinin asgari kalan raf ömrü şartı ayrıca kontrol edilir.
Ayrıca: FIFO (İlk giren ilk çıkar), SKT (son kullanma tarihi), Kalan raf ömrü
Başvuru kaynağı: Microsoft Learn
- Güvenlik ve yetkiFelaket kurtarma
-
Sistem veya tesisin kullanılamaz olduğu durumda işin hangi sürede, nerede açılacağı. Plan kâğıtta kalırsa, kesimde herkes ezbere döner.
Ayrıca: Yedekleme, RPO ve RTO, Çevrimdışı çalışma modu
- Stok, lokasyon ve sayımFIFO (İlk giren ilk çıkar)
-
Önce girmiş uygun stokun önce çıkmasını sağlayan akış kuralı. Giriş sırasını esas alır; son kullanma tarihine göre öncelik veren FEFO ile aynı değildir.
Ayrıca: FEFO (Son kullanma tarihi önce dolan önce çıkar), LIFO (Son giren ilk çıkar), Dinamik / kayar palet rafı (pallet flow)
Başvuru kaynağı: Mecalux
- Stok, lokasyon ve sayımFire
-
Taşıma, depolama veya işlem sırasında kırılma, dökülme, buharlaşma gibi nedenlerle oluşan miktar kaybı. Her sayım farkı fire değildir; neden araştırılıp uygun hareket ve gerekçeyle kaydedilir.
Ayrıca: Sayım / kayıt farkı (variance), Neden kodu (reason code), Hurda / imha
- Güvenlik ve yetkiFiziksel erişim
-
Depo, kasa, ilaç ve yüksek değer alanına kimlerin, ne zaman girdiğinin kaydı. Sistem yetkisi ile kapı yetkisi birbirini tutmazsa kontrol yarım kalır.
Ayrıca: Rol bazlı yetki (RBAC), Muhafaza zinciri
- Stok, lokasyon ve sayımFiziksel stok (eldeki stok)
-
Belirli anda depoda fiilen bulunan miktar. Bunun tamamı sevk edilebilir olmayabilir; bloke, karantina veya siparişe ayrılmış miktarlar da fiziksel stok içinde bulunabilir.
Ayrıca: Kullanılabilir / serbest stok, Stok statüsü, Tam sayım
- Otomasyon ve ekipmanForklift terminali
-
Araç üzerine monte edilen ekran ve okuyucu. Palet hareketlerinin araçtan inmeden kaydedilmesini sağlar.
Ayrıca: El terminali ve okuyucu, RF (radyo frekanslı) operasyon
- BT, arayüz ve ortamGecikme (latency)
-
Okutma ile sistem yanıtı arasındaki süre. Yüksek gecikme, operatörün ikinci kez basmasına ve çift kayda yol açar.
Ayrıca: RF (radyo frekanslı) operasyon, Çevrimdışı çalışma modu
- Mal kabul ve yerleştirmeGelen teslimat (inbound delivery)
-
Tedarikçiden veya başka depodan beklenen sevkiyatın sistem belgesi. ASN veya satınalma siparişinden türer; mal kabul bu belgeye karşı yapılır.
Ayrıca: ASN (Ön sevkiyat bildirimi), Mal kabul (goods receipt), Giden teslimat (outbound delivery)
- Türkiye: mevzuat ve gümrükGeri çağırma (recall)
-
Sorunlu bir partinin piyasadan toplanması. Depo tarafında parti bazında kimin hangi malı aldığının dakikalar içinde çıkarılabilmesi gerekir.
Ayrıca: İzlenebilirlik, Lot / parti
- Proje, sözleşme ve maliyetGeri dönüş (ROI) ve geri ödeme süresi
-
Yatırımın sağladığı tasarrufun yatırımı ne sürede karşıladığı. Hesabın girdileri ölçülebilir olmalı; tahmine dayanan tasarruf iddiası doğrulanamaz.
- Paketleme ve sevkiyatGiden teslimat (outbound delivery)
-
Müşteriye veya başka depoya çıkacak sevkiyatın sistem belgesi. Alokasyon, toplama ve yükleme bu belge üzerinden kapanır.
Ayrıca: Alokasyon, Yükleme (loading), Gelen teslimat (inbound delivery)
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarGLN (küresel yer numarası)
-
Tesis, depo veya kapı gibi bir lojistik yerinin GS1 kimliği. ASN ve e-belgede “nereden-nereye” alanının standart karşılığıdır.
- Ölçüm ve iş gücüGörev iç içe (task interleaving)
-
Boş dönüşü azaltmak için gidiş ve dönüş görevlerinin aynı turda birleştirilmesi: örneğin yerleştirme sonrası yakındaki bir toplama. Mesafe ve ekipman kısıtı kurala yazılmalıdır.
Ayrıca: Yönlendirilmiş iş (directed work), Yerleştirme (putaway)
- Güvenlik ve yetkiGörevler ayrılığı (SoD)
-
Aynı kişinin hem hareketi yapıp hem onaylamasının engellenmesi. Düzeltme + onay, sayım + kapatma gibi çiftler ayrılmazsa iç kontrol kalmaz.
Ayrıca: Çift onay, Rol bazlı yetki (RBAC), Stok düzeltme (adjustment)
- Taşıma ve dağıtımGrupaj
-
Farklı göndericilerin küçük yüklerinin, uyumlu güzergâhlar için bir araya getirilerek taşınması. Toplama, birleştirme, ana taşıma ve varışta dağıtma adımları içerebilir.
Ayrıca: Parsiyel taşıma (LTL / kısmi yük), Konsolidasyon, Dekonsolidasyon
Başvuru kaynağı: DHL
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarGS1-128 ve uygulama tanımlayıcıları
-
Barkod içine parti, SKT, miktar gibi alanların standart kodlarla yazılması. Tek okutmayla birden çok alanın girilmesini sağlar.
Ayrıca: GTIN / EAN barkodu, SSCC (sevkiyat birimi kodu), Lot / parti
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarGTIN / EAN barkodu
-
Ürünü küresel olarak tanımlayan numara. Tedarikçi barkodunun okunabilir ve tekil olması, mal kabulde okutmayı mümkün kılar.
Ayrıca: SKU (stok tutma birimi), GS1-128 ve uygulama tanımlayıcıları
- Lojistik ve tedarik zinciriGTİP / HS kodu
-
Gümrük tarife istatistik pozisyonu: eşyanın dünya çapında sınıflandırıldığı numara. Yanlış kod, antrepo stokunu ve vergiyi yanlış bağlar.
Ayrıca: Gümrük beyannamesi, Antrepo
- Türkiye: mevzuat ve gümrükGümrük beyannamesi
-
Eşyanın gümrük işlemleri için beyan edildiği belge. Antrepoda stok kaydı ile beyanname kalemleri arasında izlenebilir bağ kurulur.
Ayrıca: Antrepo
- Kalite ve uygunlukHACCP
-
Gıdada tehlikeyi kritik kontrol noktalarında yakalayan yöntem. Depoda sıcaklık, haşere, çapraz bulaşma ve lot ayrımı bu noktaların karşılığıdır.
- Ölçüm ve iş gücüHacim kullanımı (cube utilization)
-
Raf veya aracın doldurulabilir hacminin ne kadarının dolduğu. Düşük kullanım yer kirası, aşırı doldurma ise hasar ve erişim kaybıdır.
- Paketleme ve sevkiyatHacimsel (desi) ağırlık
-
Taşıyıcının kutu hacminden hesapladığı ağırlık. Gerçek ağırlıkla karşılaştırılıp büyük olanı ücretlendirildiği için boş hacim doğrudan maliyettir.
- Entegrasyon ve sistemlerHareket tipi (movement type)
-
Stok hareketinin ERP'deki muhasebe ve stok etkisini belirleyen kod. WMS'teki her işlemin doğru hareket tipine eşlenmesi, entegrasyonun can alıcı noktasıdır.
Ayrıca: ERP–WMS entegrasyonu, IDoc
- Kalite ve uygunlukHasar kodu
-
Ezik, ıslak, açık koli, kırık gibi hasarın sınıflandırılmış nedeni. Serbest “hasarlı” yazısı, sigorta ve tedarikçi rücusunu belgesiz bırakır.
Ayrıca: OSD (fazla / eksik / hasar), Neden kodu (reason code), Uygunsuzluk kaydı (NCR)
- Temel kavramlarHizmet ücretlendirme (billing)
-
3PL'de depolama, hareket, katma değerli hizmet ve sevkiyat başına ücretin sistemden hesaplanması. Hesaplamanın dayanağı WMS'teki hareket kayıtlarıdır.
Ayrıca: 3PL (Üçüncü parti lojistik), Katma değerli hizmet (VAS)
- Lojistik ve tedarik zinciriHub-and-spoke
-
Merkez deponun (hub) uydu depolara (spoke) beslediği ağ. Aktarma stoğu ve STO disiplini bozulursa uydu depo ya şişer ya stoksuz kalır.
- Kalite ve uygunlukHurda / imha
-
Kullanılamaz stokun kayıttan düşülmesi. Yetki, neden ve varsa mevzuat (ilaç, gıda) belgesi olmadan yapılan imha, hem stok hem denetim açığıdır.
Ayrıca: Kalite kararı (disposition), Stok düzeltme (adjustment)
- BT, arayüz ve ortamIdempotent işlem
-
Aynı isteğin ikinci kez gelmesinin yeni bir hareket doğurmaması. Ağ tekrarı ve zaman aşımı, bu kural yoksa çift mal kabul veya çift sevk üretir.
Ayrıca: API, Mesaj kuyruğu
- Entegrasyon ve sistemlerIDoc
-
SAP sistemlerinde veri alışverişi için kullanılan belge yapısı. WMS entegrasyonunda malzeme, sipariş ve hareket mesajları bu yapıyla taşınabilir.
- Lojistik ve tedarik zinciriIncoterms
-
Teslim yerinin, navlun ve hasar riskinin kimde olduğunun uluslararası tanımı (FOB, CIF, DAP, DDP vb.). Depo, malın ne zaman “sizin stok” olduğunu bu tanımdan okur.
- Paketleme ve sevkiyatİade yönetimi (returns)
-
Geri gelen ürünün kabulü, incelenmesi ve yeniden satılabilir, onarılacak veya imha olarak ayrılması. E-ticarette ayrı bir operasyondur.
- Toplama ve siparişİcmal listesi (pick list)
-
Bir toplama görevinin kalem, miktar ve lokasyon dökümü. Kâğıt, el terminali, sesli veya ışıklı olarak verilebilir.
- Depo sahası, raf ve yük birimleriİçine girilebilir raf (drive-in)
-
Forkliftin yük yerleştirmek için raf kanalına girdiği yoğun depolama sistemi. Tek uçtan kullanılan kanalda genellikle son giren ilk çıkar; iki uçtan erişilen drive-through düzeni farklı akışa izin verebilir.
Ayrıca: LIFO (Son giren ilk çıkar), Seçici / sırt sırta palet rafı, Dinamik / kayar palet rafı (pallet flow)
Başvuru kaynağı: Mecalux
- Toplama ve siparişİkame (substitution)
-
Siparişteki SKU yerine eşdeğer başka bir SKU’nun verilmesi. Kural, müşteri sözleşmesi ve lot/SKT kısıtı yazılmazsa yanlış ürün çıkar.
Ayrıca: SKU (stok tutma birimi), Alokasyon
- Mal kabul ve yerleştirmeİkmal (replenishment)
-
Toplama alanındaki stokun rezerv alandan beslenmesi. Min/maks seviyeye veya siparişe göre tetiklenir; ikmal gecikmesi toplamayı durdurur.
- Taşıma ve dağıtımİntermodal taşıma
-
Yükün aynı konteyner veya taşıma birimi içinde kalırken en az iki taşıma türü arasında aktarılması. Örneğin konteynerin içi boşaltılmadan kamyondan trene alınması.
Ayrıca: Multimodal (çok modlu) taşıma, Aktarma, Taşıma birimi (handling unit)
Başvuru kaynağı: DHL Freight
- Depo sahası, raf ve yük birimleriİstifleme
-
Yüklerin belirli bir düzende yan yana veya üst üste yerleştirilmesi. Ürünün ezilme dayanımı, yük dengesi, zemin ve ekipman kapasitesi istif yüksekliğini ve düzenini sınırlar.
Ayrıca: Blok istif (zeminde depolama), Paletleme (paletizasyon), Lokasyon kapasitesi
Başvuru kaynağı: Interlake Mecalux
- Temel kavramlarİstisna kuyruğu
-
Kurala uymayan işin (eksik, hasar, okutulmayan, eşleşmeyen) ayrı bir listeye düşmesi. Kuyruk boşaltılmazsa operasyon “sistem çalışıyor” görünüp sahada durur.
Ayrıca: Eksik toplama (short pick), OSD (fazla / eksik / hasar), Yönlendirilmiş iş (directed work)
- Ölçüm ve iş gücüİş gücü yönetimi (LMS)
-
Görev sürelerinin standartlarla karşılaştırılıp performansın ölçülmesi. Adil standart kurulmadan uygulanırsa güveni bozar.
Ayrıca: Satır/saat (lines per hour), Depo KPI'ları
- Depo sahası, raf ve yük birimleriİtmeli raf (push-back)
-
Yeni paletin öndeki yükleri kanal içinde geriye ittiği yoğun depolama sistemi. Yerleştirme ve alma aynı taraftan yapılır; kanal içinde LIFO akışı oluşur.
Ayrıca: LIFO (Son giren ilk çıkar), Dinamik / kayar palet rafı (pallet flow)
Başvuru kaynağı: Mecalux
- Türkiye: mevzuat ve gümrükİTS (İlaç Takip Sistemi)
-
Türkiye'de beşerî tıbbi ürünlerin karekod ve bildirim yoluyla izlendiği sistem. Depoda mal kabul, sevk ve iade işlemleri bildirimle eşleşmek zorundadır.
Ayrıca: ÜTS (Ürün Takip Sistemi), DataMatrix / 2D kare kod, İzlenebilirlik
- Kalite ve uygunlukİyi dağıtım uygulamaları (GDP)
-
İlacın depolama ve dağıtımında sıcaklık, hijyen, yetki ve izlenebilirlik kuralları. WMS’te bloke, FEFO ve kayıt saklama bu kuralların operasyon karşılığıdır.
Ayrıca: İyi üretim uygulamaları (GMP), Soğuk zincir, İTS (İlaç Takip Sistemi)
- Kalite ve uygunlukİyi üretim uygulamaları (GMP)
-
Üretim ortamında kaliteyi koruyan kurallar. Depo, hammadde ve mamul ayrımı, temizlik ve lot izolasyonu ile bu kurallara bağlanır.
- Stok, lokasyon ve sayımİzlenebilirlik
-
Bir ürünün hangi partiden geldiğini, depoda nerede durduğunu ve kime gittiğini geriye dönük gösterebilme. Geri çağırmanın ölçülebilir karşılığıdır.
Ayrıca: Lot / parti, Seri numarası, İTS (İlaç Takip Sistemi)
- Stok, lokasyon ve sayımKalan raf ömrü
-
Kontrol veya teslim tarihinde ürünün son kullanma tarihine kalan süre. Müşteri, teslimde asgari gün veya toplam raf ömrünün belirli yüzdesini isteyebilir; tarihi henüz dolmamış her parti sevke uygun olmayabilir.
Ayrıca: Raf ömrü, FEFO (Son kullanma tarihi önce dolan önce çıkar), SKT (son kullanma tarihi)
Başvuru kaynağı: Microsoft Learn
- Kalite ve uygunlukKalite kararı (disposition)
-
Bloke malın kabul, şartlı kabul, iade, tamir veya imha olarak kapatılması. Karar yazılmadan statü değişmez; sahadaki yığın “karar bekliyor” olarak kalır.
Ayrıca: Kalite kontrol (QC), bloke ve serbest bırakma, Hurda / imha, Yeniden işleme (rework)
- Mal kabul ve yerleştirmeKalite kontrol (QC), bloke ve serbest bırakma
-
Malın kullanılabilir olduğuna karar verilene kadar bloke statüde tutulması; onaylanınca serbest bırakılması. Gıda, ilaç ve otomotivde zorunlu bir adımdır.
Ayrıca: Stok statüsü, Karantina alanı
- Ölçüm ve iş gücüKapasite planı
-
Beklenen hacme göre kişi, ekipman ve alan ihtiyacının çıkarılması. Kampanya ve sezon tepe noktaları ayrı hesaplanır.
Ayrıca: Dalga (wave), Depo KPI'ları
- Paketleme ve sevkiyatKapı ve randevu (dock scheduling)
-
Araçların hangi kapıya, hangi saatte geleceğinin planlanması. Kapı darboğazı, depo içi hız artışını görünmez kılar.
Ayrıca: Sevke hazırlama (staging), Saha / römork yönetimi (yard)
- Proje, sözleşme ve maliyetKapsam kayması (scope creep)
-
Proje sırasında gereksinimlerin yazılı kapsam dışına genişlemesi. Süre ve maliyet aşımının en sık nedenidir.
- Lojistik ve tedarik zinciriKaranlık mağaza (dark store)
-
Müşteriye kapalı, yalnız toplama ve teslim için kullanılan mağaza formatı. WMS veya mağaza sistemi, vitrin stoğu ile toplama stoğunu karıştırmamalıdır.
- Mal kabul ve yerleştirmeKarantina alanı
-
Bloke, hasarlı veya kararı beklenen malın fiziksel olarak ayrıldığı bölge. Sistemdeki bloke statüsünün sahadaki karşılığıdır.
Ayrıca: Kalite kontrol (QC), bloke ve serbest bırakma, Stok statüsü
- Entegrasyon ve sistemlerKargo / taşıyıcı entegrasyonu
-
Taşıyıcının sisteminden barkodlu etiket, takip numarası ve fiyat alınması. Etiket formatı ve iade akışı taşıyıcıya göre değişir.
- Depo sahası, raf ve yük birimleriKarma palet
-
Birden fazla ürün çeşidinin aynı palet üzerinde taşınması veya depolanması. Palet kimliği tek olsa da ürün, lot ve miktar bilgileri ayrı izlenir; tek barkod tek SKU anlamına gelmez.
Ayrıca: Tek ürünlü palet (mono palet), LPN / palet kimliği, Lot / parti
- Lojistik ve tedarik zinciriKarşılama merkezi (fulfillment center)
-
Parça ve koli siparişinin toplanıp kargoya verildiği depo. Yoğun SKU, kısa kesim saati ve iade alanı klasik DC’den ayırır.
Ayrıca: Dağıtım merkezi (DC), Çok kanallı (omnichannel) karşılama, Mikro karşılama
- Lojistik ve tedarik zinciriKarşılama oranı (fill rate)
-
Sipariş veya satırın eldeki stokla ilk seferde karşılanma yüzdesi. Düşük oran, emniyet stoğu veya alokasyon kuralı sorunudur; depo doğruluğu ayrı ölçülür.
Ayrıca: OTIF (zamanında ve eksiksiz), Stoksuzluk, Kusursuz sipariş
- Paketleme ve sevkiyatKatma değerli hizmet (VAS)
-
Etiketleme, kitting, hediye paketi, ütü, sayım gibi depoda yapılan ek işler. 3PL'de ayrıca ücretlendirilir ve iş gücü planına girer.
- Proje, sözleşme ve maliyetKaynak kod emaneti (escrow)
-
Tedarikçinin faaliyeti sona ererse kaynak kodun üçüncü tarafça müşteriye açılmasını düzenleyen anlaşma. Kurum içi kritik kurulumlarda gündeme gelir.
Ayrıca: SLA (hizmet seviyesi anlaşması), Kurum içi (on-premise) kurulum
- Paketleme ve sevkiyatKesim saati (cut-off)
-
Aynı gün sevk edilecek siparişlerin son kabul saati. Depo planının çoğu, bu saate göre geri doğru kurulur.
- Paketleme ve sevkiyatKısmi teslimat
-
Siparişin eldeki stok kadarının sevk edilip kalanın açık bırakılması. Sözleşme ve kanal kuralı izin vermiyorsa WMS kısmi kapanışı engeller.
Ayrıca: Eksik toplama (short pick), Bekleyen sipariş (backorder), Bölünmüş sevkiyat (split shipment)
- Paketleme ve sevkiyatKitting / set yapma
-
Birden çok ürünün depoda tek bir satış birimine dönüştürülmesi. Stok kaydında bileşen ile set arasında dönüşüm gerektirir.
Ayrıca: Katma değerli hizmet (VAS)
- Taşıma ve dağıtımKomple taşıma (FTL)
-
Araç kapasitesinin bir yükleme işi için tahsis edildiği taşıma. Araç hacminin tamamen dolu olması şart değildir; kapasite tahsisi ile fiziksel doluluk farklı şeylerdir.
Ayrıca: Parsiyel taşıma (LTL / kısmi yük), Hacim kullanımı (cube utilization), Navlun
Başvuru kaynağı: DHL
- Proje, sözleşme ve maliyetKonfigürasyon
-
Ürünün kod değiştirmeden ayarlarla süreçlere uyarlanması. Güncellemeleri bozmadığı için özelleştirmeye tercih edilir.
Ayrıca: Özelleştirme (customisation)
- Lojistik ve tedarik zinciriKonsinye stok
-
Malın sizin deponuzda durup mülkiyetin tedarikçide kalması. Kullanılınca faturalanır; WMS statü ve sahip alanını karıştırırsa mali stok şaşar.
- Lojistik ve tedarik zinciriKonsolidasyon
-
Birden çok küçük sevkiyatın tek yükte birleştirilmesi. Depoda staging alanında siparişlerin aynı araca toplanmasıdır; etiket ve kapı karışması riskidir.
Ayrıca: Dekonsolidasyon, Sevke hazırlama (staging), Milk-run
- Lojistik ve tedarik zinciriKonşimento (B/L)
-
Taşıyıcının malı teslim aldığını gösteren, çoğu deniz taşımasında mülkiyet belgesi. Antrepo ve liman deposunda konşimento kalemi ile stok bağlanır.
Ayrıca: Incoterms, Antrepo, Çeki listesi (packing list)
- Otomasyon ve ekipmanKonveyör
-
Kutu ve paletin sabit hat üzerinde taşınması. Akışı hızlandırır, yerleşimi kalıcı olarak sabitler; değişime direnci yüksektir.
- Mal kabul ve yerleştirmeKör kabul (blind receipt)
-
Sistemin beklenen miktarı operatöre göstermeden saydırması. Sayım disiplinini artırır, tedarikçi eksiklerini görünür kılar; süreyi bir miktar uzatır.
Ayrıca: Mal kabul (goods receipt)
- Stok, lokasyon ve sayımKullanılabilir / serbest stok
-
İlgili iş için durum, rezervasyon ve diğer kısıt kontrollerinden sonra kullanılabilen miktar. Hesaplama sistemin kuralına bağlıdır; eldeki stokla veya gelecekte vaat edilebilir ATP miktarıyla karıştırılmamalıdır.
Ayrıca: Fiziksel stok (eldeki stok), ATP (vaat edilebilir stok), Rezervasyon
- Proje, sözleşme ve maliyetKurum içi (on-premise) kurulum
-
Yazılımın kurumun kendi sunucusunda çalışması. Kontrol artar; güncelleme, yedek ve süreklilik sorumluluğu da kurumda kalır.
Ayrıca: Bulut (SaaS) kurulum
- Ölçüm ve iş gücüKusursuz sipariş
-
Doğru ürün, doğru miktar, doğru belge, doğru zamanda ve hasarsız teslim. OTIF’in belge ve hasar boyutunu da içine alan bileşik ölçüttür.
Ayrıca: OTIF (zamanında ve eksiksiz), Sipariş doğruluğu, Karşılama oranı (fill rate)
- Paketleme ve sevkiyatKutu atama (cartonization)
-
Siparişin hangi kutuya, kaç kutuya sığacağının boyut ve ağırlıktan hesaplanması. Yanlış kutu navlunu ve hasarı artırır; hesap ana verideki ölçüye bağlıdır.
Ayrıca: Paketleme (packing), Boyut ve ağırlık verisi, Hacimsel (desi) ağırlık
- Toplama ve siparişKüme toplama (cluster picking)
-
Birkaç siparişin aynı arabada, sipariş bazında ayrı kaplarda toplanması. Parti toplamadan farkı, ayrıştırmanın tur sırasında yapılmasıdır.
Ayrıca: Toplu / parti toplama (batch picking), Tek sipariş toplama (discrete picking)
- Türkiye: mevzuat ve gümrükKVKK
-
6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu. Depo yazılımında çalışan kayıtları, müşteri adres verisi ve kamera kayıtları bu kapsamda değerlendirilir.
Ayrıca: Veri yeri (data residency)
- Lojistik ve tedarik zinciriLanded cost (varış maliyeti)
-
Ürünün depoya girene kadarki birim maliyeti: mal, navlun, sigorta, gümrük ve elleçleme. Yerleştirme kararı yalnız alım fiyatına bakarsa gerçek kâr görünmez.
- Taşıma ve dağıtımLCL (Parsiyel konteyner yükü)
-
Bir konteynerin farklı gönderiler tarafından paylaşılması. Çıkışta birleştirme ve varışta ayrıştırma gerektiğinden, yalnız deniz yolculuğu süresi toplam teslim süresini anlatmaz.
Ayrıca: FCL (Tam konteyner yükü), Konsolidasyon, Dekonsolidasyon
Başvuru kaynağı: Maersk
- Stok, lokasyon ve sayımLIFO (Son giren ilk çıkar)
-
Son yerleştirilen yükün önce alındığı fiziksel akış. Tek taraftan erişilen derin depolamada görülebilir. Buradaki kullanım stok hareketini anlatır; muhasebedeki değerleme yöntemi ayrı bir konudur.
Ayrıca: FIFO (İlk giren ilk çıkar), İçine girilebilir raf (drive-in), İtmeli raf (push-back)
Başvuru kaynağı: Mecalux
- Proje, sözleşme ve maliyetLisans modeli
-
Ücretin neye göre hesaplandığı: kullanıcı, eşzamanlı kullanıcı, cihaz, depo, sipariş hacmi veya işlem. Model, büyüdükçe maliyetin nasıl artacağını belirler.
Ayrıca: TCO (toplam sahip olma maliyeti)
- Stok, lokasyon ve sayımLokasyon (adres)
-
Depoda stokun durduğu tanımlı yer: koridor, raf, göz veya blok alanı. Adres yapısı olmadan “stok var” bilgisi operasyonel olarak işe yaramaz.
- Stok, lokasyon ve sayımLokasyon dondurma (freeze)
-
Sayım veya kalite kararı bitene kadar o adrese giriş-çıkışın kapatılması. Dondurulmadan sayılan yer, hareket gördüğü için fark üretir.
- Stok, lokasyon ve sayımLokasyon kapasitesi
-
Bir gözün hacim, ağırlık veya palet cinsinden sınırı. WMS yerleştirme önerisini bu sınıra göre keser; tanımsız kapasite, tıkalı koridor ve hasar üretir.
Ayrıca: Yerleştirme (putaway), Lokasyon (adres), Hacim kullanımı (cube utilization)
- Stok, lokasyon ve sayımLot / parti
-
Aynı koşulda üretilen veya alınan ürün grubuna verilen numara. Geri çağırma, şikâyet incelemesi ve raf ömrü yönetiminin temelidir.
Ayrıca: SKT (son kullanma tarihi), Seri numarası, FEFO (Son kullanma tarihi önce dolan önce çıkar)
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarLPN / palet kimliği
-
Bir palet, koli veya taşıma birimine verilen benzersiz kimlik. İçindekini tek okutmayla taşımayı ve izlemeyi sağlar.
Ayrıca: SSCC (sevkiyat birimi kodu), Taşıma birimi (handling unit)
- Lojistik ve tedarik zinciriMağazadan sevk (ship-from-store)
-
Siparişin depo yerine mağaza stoğundan çıkması. Mağaza sayımı ve rezervasyonu WMS kadar bazen daha zayıftır; vaat buna göre temkinli kurulur.
Ayrıca: Çok kanallı (omnichannel) karşılama, Karanlık mağaza (dark store)
- Mal kabul ve yerleştirmeMal kabul (goods receipt)
-
Gelen malın sayılarak, kontrol edilerek ve kaydedilerek stoka alınması. Burada yapılan hata (yanlış ürün, eksik miktar, atlanan kontrol) sonraki bütün süreçlere taşınır.
Ayrıca: ASN (Ön sevkiyat bildirimi), Kör kabul (blind receipt), Kalite kontrol (QC), bloke ve serbest bırakma
- BT, arayüz ve ortamMesaj kuyruğu
-
Sistemler arası olayların sıraya alınıp tekrar denenebildiği tampon. Kuyruk yoksa kısa bir kesinti, sipariş ve hareket kaybına dönüşür.
Ayrıca: Webhook, Idempotent işlem, Arayüz izleme
- Depo sahası, raf ve yük birimleriMezanin kat (ara kat platformu)
-
Bina içinde ek kullanılabilir alan oluşturan yükseltilmiş platform. Ofis, paketleme veya VAS alanı olarak kullanılabilir; mezanin rafın toplama gözlerinden farklıdır. Taşıma kapasitesi ve erişim düzeni projeye göre belirlenir.
Ayrıca: Mezanin raf (çok katlı toplama rafı), Katma değerli hizmet (VAS), Depo yerleşim planı
Başvuru kaynağı: stow
- Depo sahası, raf ve yük birimleriMezanin raf (çok katlı toplama rafı)
-
Raflarla birlikte yürüme platformlarının kurulduğu, personelin farklı seviyelerde kutu veya gözlerden toplama yaptığı sistem. Her yürüme seviyesi ayrı adreslenir; raf tablası sayısıyla karıştırılmaz.
Ayrıca: Mezanin kat (ara kat platformu), Toplama yüzü (pick face), Lokasyon (adres)
Başvuru kaynağı: stow
- Lojistik ve tedarik zinciriMikro karşılama
-
Şehir içinde, kısa teslim için küçük otomatik veya yarı otomatik stok alanı. Kapasite sınırlıdır; ana DC ile stok paylaşımı kurala bağlanır.
Ayrıca: Karşılama merkezi (fulfillment center), Karanlık mağaza (dark store)
- Lojistik ve tedarik zinciriMilk-run
-
Aynı aracın birden çok tedarikçi veya müşteriyi sırayla dolaşması. Mal kabul ve sevk randevusu bu tur saatine bağlanmazsa kapı kuyruğu oluşur.
- Stok, lokasyon ve sayımMin–maks stok yönetimi
-
Stok planlanan minimum eşiğe düştüğünde, hedef maksimuma tamamlayacak ikmalin önerilmesi. Açık sipariş, talep ve teslim süresinin hesaba katılışı kullanılan planlama kuralına bağlıdır.
Ayrıca: İkmal (replenishment), Sipariş noktası, Emniyet stoğu
Başvuru kaynağı: Microsoft Learn
- Güvenlik ve yetkiMuhafaza zinciri
-
Yüksek değerli veya delil niteliğindeki malın her el değişiminde imza ve zaman kaydı. Kopuk zincir, kayıp ve sorumluluk tartışması üretir.
Ayrıca: İzlenebilirlik, Fiziksel erişim, Mühür / kilit (seal)
- Taşıma ve dağıtımMultimodal (çok modlu) taşıma
-
Bir taşıma zincirinde kara, deniz, demir veya hava yolu gibi en az iki türün kullanılması. İntermodalden farklı olarak tanım, aynı yük biriminin korunmasını şart koşmaz; sözleşme düzeni ayrıca belirlenir.
Ayrıca: İntermodal taşıma, Taşıma işleri organizatörü (freight forwarder)
Başvuru kaynağı: DHL Freight
- Entegrasyon ve sistemlerMutabakat (reconciliation)
-
İki sistemdeki stok ve hareketlerin düzenli karşılaştırılması. Entegrasyon canlıya alındıktan sonra bırakılmaması gereken kontroldür.
Ayrıca: ERP–WMS entegrasyonu, Stok doğruluğu
- Güvenlik ve yetkiMühür / kilit (seal)
-
Araç, konteyner veya kafesin açılmadığını gösteren tek kullanımlık işaret. Numara WMS veya sevkiyat kaydına yazılmazsa mühür işe yaramaz.
Ayrıca: Yükleme (loading), Muhafaza zinciri
- Stok, lokasyon ve sayımNeden kodu (reason code)
-
Düzeltme, eksik, hasar, iade veya sayım farkına yazılan standart gerekçe. Raporlanabilir olmayan serbest metin, kalite ve stok analizini körleştirir.
Ayrıca: Stok düzeltme (adjustment), OSD (fazla / eksik / hasar), Hasar kodu
- Stok, lokasyon ve sayımNegatif stok
-
Sistemin eksi bakiye göstermesi. Çoğunlukla kayıt sırası hatasının veya okutulmadan yapılan hareketin işaretidir; kural olarak engellenmelidir.
Ayrıca: Stok doğruluğu
- BT, arayüz ve ortamOAuth / yetkilendirilmiş API
-
Sistemlerin şifre paylaşmadan, süreli ve kapsamlı jetonla konuşması. Paylaşılan “admin” şifresi, kim çıktı bilinmez hâle getirir.
Ayrıca: API, Denetim izi (audit trail)
- Ölçüm ve iş gücüOEE (ekipman etkinliği)
-
Kullanılabilirlik, performans ve kalitenin çarpımıyla makine veriminin ölçülmesi. Depoda sorter veya AS/RS için anlamlıdır; insan toplamasına zorla uyarlanmaz.
Ayrıca: Depo KPI'ları, AS/RS (otomatik depolama ve alma), Sorter (ayrıştırıcı)
- BT, arayüz ve ortamOlay kaydı (incident)
-
Kesinti, veri hatası veya güvenlik olayının zaman, etki ve çözüm derlemesi. Yazılmayan olay, aynı kesintinin her seferinde ilk kez yaşanmasına yol açar.
Ayrıca: Değişiklik kontrolü, SLA (hizmet seviyesi anlaşması)
- Entegrasyon ve sistemlerOMS (Sipariş Yönetim Sistemi)
-
Siparişi kanaldan alıp hangi depodan, hangi stoktan ve hangi sırayla karşılanacağına karar veren sistem. Çok kanallı satışta WMS'in önünde çalışır.
- Mal kabul ve yerleştirmeOSD (fazla / eksik / hasar)
-
Mal kabulde sayılanın belgeden fazla, eksik veya hasarlı çıkması. Temel üç istisna tipi; her biri ayrı neden kodu, fotoğraf ve tedarikçi bildirimi ister.
Ayrıca: Mal kabul (goods receipt), Neden kodu (reason code), Hasar kodu
- Ölçüm ve iş gücüOTIF (zamanında ve eksiksiz)
-
Siparişin hem söz verilen zamanda hem de tam olarak teslim edilme oranı. İki koşuldan biri sağlanmazsa sipariş OTIF sayılmaz.
Ayrıca: Depo KPI'ları
- Lojistik ve tedarik zinciriÖlü stok
-
Öngörülebilir satış veya kullanım ihtiyacı kalmayan stok. Uzun süre hareketsiz duran her ürün ölü stok değildir; sezonluk ürün veya zorunlu yedek parça için gelecekte talep olabilir.
Ayrıca: Stok hareketsizliği, Yavaş hareketli stok, Atıl / eskimiş stok (obsolete inventory)
- Kalite ve uygunlukÖrnekleme
-
Tüm partiyi değil, kurala göre seçilen birimini kontrol etme. Örnek rastgele veya risk bazlı seçilmezse kontrol yanlı olur.
Ayrıca: AQL (kabul edilebilir kalite seviyesi), Kalite kontrol (QC), bloke ve serbest bırakma
- Proje, sözleşme ve maliyetÖzelleştirme (customisation)
-
Standart üründe kod düzeyinde değişiklik yapılması. Süreci birebir karşılar; güncelleme maliyetini ve bağımlılığı artırır.
- Paketleme ve sevkiyatPaketleme (packing)
-
Toplanan ürünlerin uygun kutuya yerleştirilip kapatılması, etiketlenmesi ve tartılması. Kutu seçimi navlunu ve hasar oranını doğrudan etkiler.
Ayrıca: Paketleme istasyonu, Kargo / taşıyıcı entegrasyonu, Hacimsel (desi) ağırlık
- Paketleme ve sevkiyatPaketleme istasyonu
-
Tartı, etiket yazıcısı, kutu stoku ve ekranın bir arada olduğu çalışma noktası. Tasarımı, sevkiyat kapasitesinin üst sınırını belirler.
Ayrıca: Paketleme (packing)
- Depo sahası, raf ve yük birimleriPalet bozma (depaletizasyon)
-
Palet üzerindeki yükün koli veya ürün düzeyinde ayrılması. Mal kabul, üretim besleme veya karma sipariş hazırlamada yapılabilir; yeni taşıma birimlerinin kimliği ve stok miktarı korunmalıdır.
Ayrıca: Paletleme (paletizasyon), Taşıma birimi (handling unit), LPN / palet kimliği
- Depo sahası, raf ve yük birimleriPaletleme (paletizasyon)
-
Koli veya ürünlerin, birlikte taşınabilir bir yük oluşturacak şekilde palet üzerine dizilmesi ve sabitlenmesi. Dizilim, ağırlık dağılımı, taşma ve yük yüksekliği birlikte değerlendirilir.
Ayrıca: Palet bozma (depaletizasyon), Europalet (80 × 120 cm), Streçleme
- Taşıma ve dağıtımParsiyel taşıma (LTL / kısmi yük)
-
Aracın tamamını gerektirmeyen yükün, başka gönderilerle taşıma kapasitesini paylaşması. LTL ve PTL hizmetleri aktarma sayısı, güzergâh ve teslim süresi bakımından farklılaşabilir.
Ayrıca: Komple taşıma (FTL), Grupaj, Konsolidasyon
Başvuru kaynağı: DHL
- Toplama ve siparişPick-and-pass
-
Siparişin kutu veya kap hâlinde bölgeden bölgeye aktarılarak tamamlanması. Bölge toplamanın konveyörlü uygulamasıdır.
Ayrıca: Bölge toplama (zone picking), Konveyör
- Otomasyon ve ekipmanPick-to-light
-
Lokasyondaki ışık ve göstergenin alınacak miktarı bildirmesi. Yoğun ve dar alanlı toplamada hızlıdır; sabit yatırım gerektirir.
- Kalite ve uygunlukPoka-yoke (hata önleme)
-
Yanlış işlemi fiziksel veya sistemle imkânsız kılma: yanlış barkodun kabul edilmemesi, ağırlık sapmasında kapının açılmaması. Uyarı, engel değildir.
Ayrıca: Denetim basamağı (check digit), 5S
- Otomasyon ve ekipmanPut-to-light
-
Toplanan ürünün hangi siparişe konacağını ışıkla gösteren ayrıştırma yöntemi. Parti toplamanın ayrıştırma adımında kullanılır.
Ayrıca: Toplu / parti toplama (batch picking), Ayrıştırma (sortation)
- Stok, lokasyon ve sayımRaf ömrü
-
Ürünün tanımlanmış ambalaj ve saklama koşullarında özelliklerini koruyabildiği süre. Depoya girişten beri geçen süreyle aynı değildir; ilgili ürün için belirlenen başlangıç ve bitiş tarihleri esas alınır.
Ayrıca: SKT (son kullanma tarihi), Kalan raf ömrü, Yaşlandırma (stok yaşlandırma)
Başvuru kaynağı: Microsoft Learn
- Depo sahası, raf ve yük birimleriReach truck (uzanmalı istif aracı)
-
Yükü rafa yerleştirmek için mastı veya çatal grubu ileri uzanabilen depo aracı. Yüksek raflı iç alanlarda kullanılır; gerekli koridor genişliği araç, yük ve çalışma koşuluna bağlıdır.
Ayrıca: Transpalet, Dar koridor (VNA), Seçici / sırt sırta palet rafı
- Proje, sözleşme ve maliyetReferans görüşmesi
-
Tedarikçinin mevcut müşterisiyle, tercihen sizinkine benzer bir kurulum üzerine yapılan görüşme. Sorular önceden yazılmazsa görüşme tanıtıma döner.
Ayrıca: RFP (teklif talebi)
- Stok, lokasyon ve sayımRezerv stok alanı
-
Toplama lokasyonlarını beslemek için daha büyük miktarlı stokun tutulduğu depo bölümü. Buradaki 'rezerv', siparişe ayrılmış stok anlamındaki rezervasyonla karıştırılmamalıdır.
Ayrıca: İkmal (replenishment), Toplama yüzü (pick face), Rezervasyon
- Toplama ve siparişRezervasyon
-
Bir siparişe ayrılan stokun başka siparişe verilmemesi için kilitlenmesi. Rezervasyon disiplini yoksa aynı stok iki kez satılır.
Ayrıca: Alokasyon, Stok statüsü
- Otomasyon ve ekipmanRF (radyo frekanslı) operasyon
-
Görevlerin kablosuz ağ üzerinden anlık olarak el terminaline gitmesi. Kapsama boşluğu, toplamayı kâğıda düşürür.
Ayrıca: El terminali ve okuyucu
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarRFID
-
Radyo frekansıyla, görüş hattı olmadan okuma. Hazır giyim ve varlık takibinde kullanılır; etiket maliyeti ve okuma güvenilirliği kurulum kararını belirler.
Ayrıca: El terminali ve okuyucu
- Proje, sözleşme ve maliyetRFP (teklif talebi)
-
Gereksinimlerin ve değerlendirme ölçütlerinin yazıldığı, tedarikçilerden yapılandırılmış teklif istenen belge. Karşılaştırılabilir teklifin ön koşuludur.
Ayrıca: Demo senaryosu, Referans görüşmesi
- Güvenlik ve yetkiRol bazlı yetki (RBAC)
-
Kullanıcının tek tek değil, rol üzerinden (kabulcü, toplayıcı, amir, kalite) yetki alması. Rol şişmesi, herkese her ekranın açılmasıdır.
Ayrıca: Görevler ayrılığı (SoD), En az yetki
- BT, arayüz ve ortamRPO ve RTO
-
RPO: kesinte en fazla ne kadar verinin kaybolabileceği. RTO: sistemin ne kadar sürede ayağa kalkacağı. İkisi yazılmazsa “yedek var” cümlesi ölçümsüz kalır.
Ayrıca: Yedekleme, Felaket kurtarma
- Paketleme ve sevkiyatSaha / römork yönetimi (yard)
-
Tesis sahasındaki araç ve römorkların yerinin takibi. Büyük dağıtım merkezlerinde kapı planıyla birlikte yürür.
- Ölçüm ve iş gücüSatır/saat (lines per hour)
-
Bir operatörün saatte tamamladığı toplama satırı sayısı. Yöntem ve yerleşim değişikliklerinin etkisi en çok bu göstergede görülür.
Ayrıca: Depo KPI'ları, Toplama (picking)
- Kalite ve uygunlukSayım / kayıt farkı (variance)
-
Sistem ile saha miktarı arasındaki sapma. Tolerans içindeyse kapanır, dışında ise dondurma ve inceleme ister; kök neden neden koduna yazılır.
Ayrıca: Döngüsel sayım (cycle count), Stok düzeltme (adjustment), Lokasyon dondurma (freeze)
- Depo sahası, raf ve yük birimleriSeçici / sırt sırta palet rafı
-
Her palet lokasyonuna koridordan doğrudan erişim sağlayan geleneksel raf düzeni. Sırt sırta iki sıra kurulması yaygındır; kapasite hesabında rafların yanında çalışma koridorları da dikkate alınır.
Ayrıca: İçine girilebilir raf (drive-in), Depo yerleşim planı, Reach truck (uzanmalı istif aracı)
Başvuru kaynağı: Mecalux
- Türkiye: mevzuat ve gümrükSerbest bölge
-
Ülke sınırları içinde, gümrük mevzuatı açısından farklı kurallara tabi alan. Depo yazılımının bölge içi ve dışı hareketleri ayrı izlemesi gerekir.
Ayrıca: Antrepo
- Taşıma ve dağıtımSerbest süre (free time)
-
Belirli demuraj, detention veya depolama ücretlerinin başlamasından önce tanınan dönem. Hangi ücretin kapsandığı ve sürenin başlangıcı sözleşme veya tarifede açıklanır.
Ayrıca: Demuraj (konteyner), Detention (konteyner gecikmesi), Ardiye
Başvuru kaynağı: Maersk
- Stok, lokasyon ve sayımSeri numarası
-
Tek bir fiziksel ürünü ayırt eden numara. Garanti, servis ve yüksek değerli ürün takibinde kullanılır; toplama ve sevkiyatta ayrı okutma gerektirir.
Ayrıca: Lot / parti, İzlenebilirlik
- Toplama ve siparişSesli toplama (voice picking)
-
Görevin kulaklıkla verilip sesle onaylanması. Elleri serbest bırakır; gürültü, dil ve doğrulama kodu tasarımı başarıyı belirler.
Ayrıca: İcmal listesi (pick list), Pick-to-light
- Paketleme ve sevkiyatSevk emri
-
Belirli ürün ve miktarların belirlenen alıcıya veya noktaya gönderilmesini başlatan operasyon talimatı. Toplama, paketleme ve yükleme görevlerine dönüşebilir; tek başına sevk irsaliyesi değildir.
Ayrıca: Giden teslimat (outbound delivery), Sevk irsaliyesi, Toplama (picking)
- Türkiye: mevzuat ve gümrükSevk irsaliyesi
-
Malın sevkinde düzenlenen, ne gönderildiğini gösteren belge. Depoda yükleme kaydıyla belgenin içeriği birbirini tutmalıdır.
Ayrıca: e-İrsaliye, Yükleme (loading)
- Paketleme ve sevkiyatSevke hazırlama (staging)
-
Yüklemeye hazır sevkiyatın kapı önünde, sevkiyat veya taşıyıcı bazında toplanması. Karışmayı önlemek için alan ve etiket disiplini gerekir.
Ayrıca: Yükleme (loading), Kapı ve randevu (dock scheduling)
- Kalite ve uygunlukSıcaklık sapması
-
Ürünün izin verilen aralığın dışına çıkması. Kayıt, süre ve tepe değer yazılır; kalite kararı verilmeden mal serbest bırakılmaz.
Ayrıca: Soğuk zincir, Uygunsuzluk kaydı (NCR), Kalite kararı (disposition)
- Ölçüm ve iş gücüSipariş doğruluğu
-
Hatasız gönderilen siparişin toplam siparişe oranı. Müşteri şikâyeti ve iade maliyetiyle doğrudan ilişkilidir.
Ayrıca: Depo KPI'ları, İade yönetimi (returns)
- Lojistik ve tedarik zinciriSipariş noktası
-
Stok bu seviyenin altına inince yeni tedarikin tetiklendiği eşik. Eşik emniyet stoğu ve tedarik süresine göre kurulur; depo yalnızca düşüşü görür.
Ayrıca: Emniyet stoğu, Tedarik / çevrim süresi (lead time), EOQ (ekonomik sipariş miktarı)
- Stok, lokasyon ve sayımSKT (son kullanma tarihi)
-
Ürünün tüketilebileceği son tarih. Depoda hem yerleştirme hem toplama kuralını etkiler; kalan raf ömrü müşteri sözleşmelerinde şart olabilir.
Ayrıca: FEFO (Son kullanma tarihi önce dolan önce çıkar), Lot / parti
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarSKU (stok tutma birimi)
-
Satılabilir her farklı ürün varyantının kodu. Renk, beden veya ambalaj farkı ayrı SKU demektir; SKU sayısı depo tasarımının girdisidir.
Ayrıca: GTIN / EAN barkodu, Birim dönüşümü (UOM)
- Proje, sözleşme ve maliyetSLA (hizmet seviyesi anlaşması)
-
Destek yanıt süresi, çözüm süresi ve erişilebilirlik taahhüdü. Ölçüm yöntemi ve istisnalar yazılmazsa taahhüt uygulanamaz.
- Stok, lokasyon ve sayımSlotting (yerleşim optimizasyonu)
-
Hangi ürünün hangi lokasyonda duracağına devir hızı, hacim, ağırlık ve birlikte sipariş edilme ilişkisine göre karar verilmesi. Düzenli tekrarlanan bir analizdir.
Ayrıca: ABC analizi, Toplama yüzü (pick face)
- Türkiye: mevzuat ve gümrükSoğuk zincir
-
Ürünün belirlenen sıcaklık aralığında tutulması ve bunun kayıtla gösterilmesi. Gıda ve ilaçta sıcaklık kaydı, teslimatın kabul koşuludur.
Ayrıca: SKT (son kullanma tarihi), İzlenebilirlik
- Lojistik ve tedarik zinciriSon kilometre (last mile)
-
Paketin dağıtım merkezinden kapıya kadar olan ayağı. Depo kesim saati ve etiket doğruluğu, bu ayağın gecikmesinin sık nedenidir.
Ayrıca: Kesim saati (cut-off), Kargo / taşıyıcı entegrasyonu
- Otomasyon ve ekipmanSorter (ayrıştırıcı)
-
Ürünleri hedefe göre otomatik ayıran ekipman. Yüksek hacimde elle ayrıştırmanın yerini alır; hatalı okuma yönetimi kritik detaydır.
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarSSCC (sevkiyat birimi kodu)
-
Palet veya koli gibi lojistik birimi benzersiz tanımlayan numara. ASN ile birlikte kullanıldığında mal kabul tek okutmaya iner.
- Lojistik ve tedarik zinciriStok bulundurma maliyeti
-
Sermaye, yer, sigorta, fire ve eskimenin stoğa yüklediği yıllık maliyet. “Depo bedava” varsayımı, fazla stoğu görünmez kılar.
Ayrıca: EOQ (ekonomik sipariş miktarı), Ölü stok, TCO (toplam sahip olma maliyeti)
- Lojistik ve tedarik zinciriStok devir hızı
-
Belirli dönemde stokun kaç kez tüketilip yenilendiğini gösteren oran. Miktarla hesaplanıyorsa dönem çıkışı ortalama stok miktarına bölünür; farklı ürünlerin değer bazlı karşılaştırmasında aynı maliyet esası kullanılır. Düşük devir tek başına ölü stok demek değildir.
Ayrıca: Yavaş hareketli stok, Stok karşılama süresi (stok gün sayısı), ABC analizi
- Proje, sözleşme ve maliyetStok devri (cutover)
-
Eski sistemdeki stokun sayılıp yeni sisteme lokasyon bazında aktarılması. Çoğu projede en riskli hafta sonudur.
Ayrıca: Canlıya geçiş (go-live), Tam sayım
- Ölçüm ve iş gücüStok doğruluğu
-
Sistemdeki miktarın sahadaki miktarla uyuşma oranı. Lokasyon bazında ölçülür; kalem bazında ölçülen doğruluk gerçek durumu olduğundan iyi gösterir.
- Stok, lokasyon ve sayımStok düzeltme (adjustment)
-
Sistem miktarının sayım veya tespit sonrası bilinçli değiştirilmesi. Yetki, neden kodu ve çift onay olmadan yapılan düzeltme izlenebilirliği bozar.
Ayrıca: Neden kodu (reason code), Çift onay, Döngüsel sayım (cycle count)
- Stok, lokasyon ve sayımStok hareketsizliği
-
Ürünün belirlenen süre boyunca seçilen hareket türünü görmemesi. Son satış, son tüketim ve son depo transferi farklı tarihlerdir; raporda hangi hareketin esas alındığı yazılmalıdır. Hareketsizlik stokun yaşıyla aynı değildir.
Ayrıca: Yaşlandırma (stok yaşlandırma), Ölü stok
- Ölçüm ve iş gücüStok karşılama süresi (stok gün sayısı)
-
Mevcut kullanılabilir stokun beklenen tüketimi kaç gün karşılayacağı. Basit hesap: kullanılabilir miktar / ortalama günlük talep. Talep sıfırken oran anlamlı değildir; dönemsel talepte tahmin esas alınabilir.
Ayrıca: Stok devir hızı, Emniyet stoğu, Sipariş noktası
Başvuru kaynağı: Mecalux
- Stok, lokasyon ve sayımStok statüsü
-
Aynı ürünün kullanılabilir, bloke, karantinada, hasarlı veya rezerve gibi durumları. Statü, satılabilir miktarın ne olduğunu belirler.
Ayrıca: Kalite kontrol (QC), bloke ve serbest bırakma, Rezervasyon
- Stok, lokasyon ve sayımStok transfer siparişi (STO)
-
İki depo veya iki tesis arasında planlanan mal hareketi. Çıkış deposunda outbound, giriş deposunda inbound belgesi doğar; yoldaki stok ayrıca izlenir.
Ayrıca: Giden teslimat (outbound delivery), Gelen teslimat (inbound delivery), Yoldaki stok (pipeline)
- Lojistik ve tedarik zinciriStoksuzluk
-
Talep varken satılabilir stoğun bitmesi. Nedeni planlama, tedarik veya depo kaydı olabilir; WMS yalnız “lokasyonda yok” gerçeğini gösterir.
Ayrıca: Karşılama oranı (fill rate), Emniyet stoğu, Negatif stok
- Depo sahası, raf ve yük birimleriStreçleme
-
Paletli yükün esneyen filmle sarılarak parçalarının bir arada tutulması. Film türü ve sarım düzeni yükün özelliklerine göre seçilir; streçleme araç içindeki yük bağlamanın yerine geçmez.
Ayrıca: Paletleme (paletizasyon), Paketleme (packing), Yükleme (loading)
- Güvenlik ve yetkiŞifreleme
-
Verinin yolda ve diskte okunamaz tutulması. El terminali, API ve yedek dosyası şifresizse, fiziksel hırsızlık da veri sızıntısıdır.
- Stok, lokasyon ve sayımTam sayım
-
Tüm stokun tek seferde, genellikle operasyon durdurularak sayılması. Mali kapanış için gerekir; tek başına stok doğruluğunu sürdürmez.
Ayrıca: Döngüsel sayım (cycle count)
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarTaşıma birimi (handling unit)
-
Fiziksel olarak birlikte hareket eden stok paketi: palet, kafes, koli. Sistemde içeriği, ağırlığı ve kimliğiyle tutulur.
- Taşıma ve dağıtımTaşıma işleri organizatörü (freight forwarder)
-
Gönderinin çıkıştan varışa taşınmasını; taşıyıcı, bağlantı, belge ve ilgili hizmetleri bir araya getirerek organize eden işletme. Taşımayı mutlaka kendi aracıyla yapması gerekmez.
Ayrıca: 3PL (Üçüncü parti lojistik), Multimodal (çok modlu) taşıma, Navlun
Başvuru kaynağı: FIATA
- Proje, sözleşme ve maliyetTCO (toplam sahip olma maliyeti)
-
Lisans veya abonelik, uygulama, entegrasyon, donanım, eğitim, bakım ve iç iş gücünün belirli bir süre için toplamı. Teklifleri yalnız lisans fiyatıyla karşılaştırmak yanıltır.
Ayrıca: Lisans modeli, Geri dönüş (ROI) ve geri ödeme süresi
- Lojistik ve tedarik zinciriTedarik / çevrim süresi (lead time)
-
Siparişin verilmesinden stoğa girmesine veya müşteriye çıkmasına kadar geçen süre. Depo içi dock-to-stock bu sürenin görünen parçasıdır.
Ayrıca: Dock-to-stock süresi, Emniyet stoğu
- Lojistik ve tedarik zinciriTedarik zinciri
-
Hammaddeden müşteriye uzanan tedarik, üretim, depo ve dağıtım ağı. WMS bu ağın depo düğümüdür; zincirin stok gerçeğini oradan alır.
Ayrıca: WMS (Depo Yönetim Sistemi), 4PL (dördüncü parti lojistik)
- Güvenlik ve yetkiTek oturum (SSO)
-
Kurum kimliğiyle WMS’e bir kez girilmesi. Ayrılan çalışanın erişimi merkezden kesilmezse, depo hesabı açık kalır.
Ayrıca: Çok faktörlü doğrulama (MFA), Rol bazlı yetki (RBAC)
- Toplama ve siparişTek sipariş toplama (discrete picking)
-
Operatörün bir turda yalnız bir siparişi tamamlaması. Basit ve hata oranı düşüktür; yürüme süresi yüksektir.
- Depo sahası, raf ve yük birimleriTek ürünlü palet (mono palet)
-
Üzerinde tek SKU bulunan palet. Tek SKU, zorunlu olarak tek lot veya tek son kullanma tarihi demek değildir; bu ayrımlar ayrıca kontrol edilir.
Ayrıca: Karma palet, SKU (stok tutma birimi), Lot / parti
- Paketleme ve sevkiyatTersine lojistik
-
Ürünün müşteriden tedarikçiye doğru akışı: iade, garanti, ambalaj ve geri dönüşüm. Maliyeti çoğu kurulumda hafife alınır.
Ayrıca: İade yönetimi (returns)
- Mal kabul ve yerleştirmeTesellüm
-
Gönderinin alıcı veya yetkili kişi tarafından teslim alınması. Miktar, ambalaj ve görünür hasar kontrolüyle kayıt altına alınabilir; fiziksel teslim alma, ayrıntılı kalite onayıyla aynı adım olmayabilir.
Ayrıca: Mal kabul (goods receipt), Teslimat kanıtı (POD / ePOD), OSD (fazla / eksik / hasar)
- Taşıma ve dağıtımTeslimat kanıtı (POD / ePOD)
-
Gönderinin teslim edildiğini gösteren kayıt. İmza, zaman, teslim alan kişi veya fotoğraf içerebilir; hasar ve eksik teslim notları ayrıca kaydedilir.
Ayrıca: Tesellüm, OTIF (zamanında ve eksiksiz), OSD (fazla / eksik / hasar)
Başvuru kaynağı: DHL
- Entegrasyon ve sistemlerTMS (Taşıma Yönetim Sistemi)
-
Sevkiyatın depo dışındaki kısmını yöneten sistem: taşıyıcı seçimi, rota, navlun ve teslim takibi. WMS sevk edilecek koliyi, TMS onun nasıl gideceğini bilir.
Ayrıca: WMS (Depo Yönetim Sistemi), Kargo / taşıyıcı entegrasyonu
- Toplama ve siparişToplama (picking)
-
Siparişteki ürünlerin lokasyonlardan alınması. Depo iş gücünün en büyük payı buradadır; yöntem seçimi doğrudan maliyeti etkiler.
Ayrıca: Toplu / parti toplama (batch picking), Bölge toplama (zone picking), Dalga (wave)
- Veri, barkod ve tanımlayıcılarToplama hiyerarşisi (aggregation)
-
Seri veya kutunun hangi kolide, kolinin hangi palette olduğunun ebeveyn-çocuk kaydı. İlaç ve tıbbi cihazda bozulan hiyerarşi, bildirim hatası üretir.
Ayrıca: Seri numarası, Taşıma birimi (handling unit), İTS (İlaç Takip Sistemi)
- Toplama ve siparişToplama rotası
-
Operatörün lokasyonları hangi sırayla gezeceği. Doğru rota yürüme mesafesini kısaltır; ürün yerleşimi değişince rota mantığı da gözden geçirilmelidir.
Ayrıca: İcmal listesi (pick list), Slotting (yerleşim optimizasyonu)
- Toplama ve siparişToplama yüzü (pick face)
-
Operatörün ürünü aldığı, genellikle yer seviyesine yakın sabit lokasyon. Devir hızı yüksek ürünlerin toplama yüzüne yakın olması yürüme süresini kısaltır.
Ayrıca: İkmal (replenishment), Slotting (yerleşim optimizasyonu)
- Toplama ve siparişToplu / parti toplama (batch picking)
-
Birden çok siparişin aynı turda toplanması. Yürüme süresini azaltır, ayrıştırma (sortation) adımı ekler.
Ayrıca: Toplama (picking), Ayrıştırma (sortation)
- Depo sahası, raf ve yük birimleriTranspalet
-
Paleti zeminden kısa mesafe kaldırarak yatay taşımada kullanılan manuel veya elektrikli ekipman. Standart alçak kaldırmalı transpalet, paleti yüksek raf katına yerleştiren bir istif makinesi değildir.
Ayrıca: Elleçleme, Reach truck (uzanmalı istif aracı), Europalet (80 × 120 cm)
- Proje, sözleşme ve maliyetUAT (kullanıcı kabul testi)
-
Canlıya geçmeden önce süreçlerin gerçek kullanıcılarla, gerçek veriyle test edilmesi. Kabul ölçütleri yazılı değilse test bitmez.
Ayrıca: Demo senaryosu, Canlıya geçiş (go-live)
- Türkiye: mevzuat ve gümrükUDI (tıbbi cihaz tanımlayıcısı)
-
Tıbbi cihazın ürün ve üretim kimliğini taşıyan kod. Depoda kabul ve sevk, ÜTS bildirimi ve lot/seri kaydıyla aynı anda yürür.
Ayrıca: ÜTS (Ürün Takip Sistemi), Seri numarası, Toplama hiyerarşisi (aggregation)
- Kalite ve uygunlukUygunsuzluk kaydı (NCR)
-
Beklenen kalite veya süreç kuralından sapmanın yazılı kaydı. Depoda hasar, yanlış etiket, sıcaklık sapması veya belgesiz mal bu kayda bağlanır.
Ayrıca: Düzeltici / önleyici faaliyet (CAPA), Hasar kodu, Kalite kontrol (QC), bloke ve serbest bırakma
- Otomasyon ve ekipmanÜrünü insana getirme (goods-to-person)
-
Operatörün yürümesi yerine ürünün istasyona getirilmesi. Yürüme süresini ortadan kaldırır; istasyon kapasitesi yeni darboğaz olur.
Ayrıca: AS/RS (otomatik depolama ve alma), AMR (otonom mobil robot)
- Türkiye: mevzuat ve gümrükÜTS (Ürün Takip Sistemi)
-
Tıbbi cihaz ve kozmetik ürünlerin Türkiye'de kayıt ve takibinin yapıldığı sistem. İlgili ürün gruplarında depo hareketleri bildirime bağlıdır.
Ayrıca: İTS (İlaç Takip Sistemi)
- Türkiye: mevzuat ve gümrükVeri yeri (data residency)
-
Verinin fiziksel olarak hangi ülkede tutulduğu. Yurt dışına aktarım 6698 sayılı Kanun'un 9. maddesine tabidir; sözleşmede açıkça yazılmalıdır.
Ayrıca: KVKK, Bulut (SaaS) kurulum
- Lojistik ve tedarik zinciriVMI (tedarikçi yönetimli stok)
-
Tedarikçinin sizin deponuzdaki stoğu izleyip kendisinin ikmal etmesi. WMS’te stok sahibi ile fiziksel yer ayrılır; fatura zamanı ayrı kuraldır.
- Otomasyon ve ekipmanWCS (Depo Kontrol Sistemi)
-
Konveyör, sorter, AS/RS gibi ekipmanı gerçek zamanlı süren katman. WMS “ne yapılacak”, WCS “makine bunu nasıl yapacak” sorusunu yanıtlar.
Ayrıca: WES (Depo Yürütme Sistemi), AS/RS (otomatik depolama ve alma), Sorter (ayrıştırıcı)
- Entegrasyon ve sistemlerWebhook
-
Olay gerçekleştiğinde karşı sisteme otomatik bildirim gönderilmesi. Sipariş ve sevkiyat durum güncellemelerinde sorgulamaya göre daha verimlidir.
Ayrıca: API
- Otomasyon ve ekipmanWES (Depo Yürütme Sistemi)
-
WMS ile WCS arasındaki işi dengeleyen katman: iş sırasını, dalgaları ve ekipman yükünü anlık olarak düzenler. Bazı ürünlerde ayrı modül, bazılarında WMS'in parçasıdır.
Ayrıca: WCS (Depo Kontrol Sistemi), Dalga (wave)
- Temel kavramlarWMS (Depo Yönetim Sistemi)
-
Deponun içindeki işi yöneten yazılım: mal kabulden yerleştirmeye, toplamadan sevkiyata kadar her hareketi lokasyon ve stok düzeyinde kaydeder, görev olarak dağıtır ve izlenebilir kılar.
Ayrıca: ERP, WCS (Depo Kontrol Sistemi), TMS (Taşıma Yönetim Sistemi)
- Lojistik ve tedarik zinciriXYZ analizi
-
Talebin öngörülebilirliğine göre sınıflandırma: X düzenli, Z düzensiz. ABC ile birlikte yerleşim ve emniyet stoğunu belirler.
Ayrıca: ABC analizi, Emniyet stoğu
- Stok, lokasyon ve sayımYaşlandırma (stok yaşlandırma)
-
Eldeki stokun yaşını 0–30, 31–60, 61–90 gün gibi aralıklarda miktar ve gerekirse değer bazında gösteren analiz. Esas alınan tarih ve çıkışları yaş gruplarına dağıtma yöntemi belirtilmelidir. Depolar arası transfer, ürünün gerçek yaşını kendiliğinden sıfırlamaz; son hareket süresi ve SKT’ye kalan süre ayrı ölçülerdir.
Ayrıca: Stok hareketsizliği, Kalan raf ömrü, Yavaş hareketli stok
Başvuru kaynağı: Microsoft Learn
- Stok, lokasyon ve sayımYavaş hareketli stok
-
Beklenenden düşük hızda satılan veya tüketilen ürünler. Talep tamamen bitmemiştir; mevsimsellik ve ürünün kullanım döngüsü değerlendirilerek sınıflandırılır. Her ürün için geçerli tek bir gün sınırı yoktur.
Ayrıca: Yaşlandırma (stok yaşlandırma), Stok devir hızı, Ölü stok
Başvuru kaynağı: Mecalux
- BT, arayüz ve ortamYazıcı yönlendirme
-
Etiket ve belgenin hangi istasyondaki hangi yazıcıya gideceği. Yanlış yazıcı, yanlış kapıya etiket basar; sevkiyat karışır.
Ayrıca: Etiket şablonu, Paketleme istasyonu
- Güvenlik ve yetkiYedekleme
-
WMS verisinin düzenli kopyasının alınması ve geri yüklemenin denenmesi. Alınıp hiç açılmayan yedek, felakette yok hükmündedir.
Ayrıca: Felaket kurtarma, RPO ve RTO
- Kalite ve uygunlukYeniden işleme (rework)
-
Hasarlı veya hatalı malın etiket, paket veya küçük onarımla tekrar satılabilir hâle getirilmesi. Bileşen ve işçilik WMS’te VAS veya üretim emri gibi izlenir.
Ayrıca: Kalite kararı (disposition), Katma değerli hizmet (VAS)
- Mal kabul ve yerleştirmeYerleştirme (putaway)
-
Kabul edilen malın uygun lokasyona taşınması. Kural bazlı yerleştirme; ürün özelliği, hacim, devir hızı ve ekipman kısıtına göre lokasyonu sistem önerir.
Ayrıca: Slotting (yerleşim optimizasyonu), İkmal (replenishment)
- Lojistik ve tedarik zinciriYeşil lojistik
-
Ambalaj, doluluk, boş km ve enerji kullanımını azaltarak aynı teslimatı daha az kaynakla yapma. WMS kutu atama ve dolu araç kuralıyla buna bağlanır; iddia ölçülmeden yazılmaz.
Ayrıca: Kutu atama (cartonization), Hacim kullanımı (cube utilization)
- Lojistik ve tedarik zinciriYoldaki stok (pipeline)
-
Tedarik zincirinde varış noktasına ulaşmayı bekleyen, örneğin tedarikçiden gelen veya depolar arasında taşınan mal. Varış deposunun fiziksel stoku değildir; beklenen teslim tarihi ve planlama kurallarına göre gelecekteki ATP hesabına girebilir.
Ayrıca: Stok transfer siparişi (STO), ASN (Ön sevkiyat bildirimi), ATP (vaat edilebilir stok), Fiziksel stok (eldeki stok)
Başvuru kaynağı: Microsoft Learn
- Temel kavramlarYönlendirilmiş iş (directed work)
-
Operatörün sıradaki görevi sistemden alması; lokasyon, miktar ve sıra ekranda gelir. Kâğıt veya ezberle iş yapmanın karşıtıdır; sapma kayda düşer.
- Paketleme ve sevkiyatYükleme (loading)
-
Sevkiyatın araca aktarılması ve sistemde sevk edildi olarak kapatılması. Yükleme okutması, eksik veya yanlış araca giden koliyi yakalayan son kontroldür.
Ayrıca: Sevke hazırlama (staging), Sevk irsaliyesi
- Depo sahası, raf ve yük birimleriYükleme rampası / yükleme kapısı
-
Depo ile aracın buluştuğu yükleme ve boşaltma noktası. Kapı, platform, körük ve seviye ayarlayıcı donanımlar bulunabilir; sahada 'rampa' sözcüğü bütün bu noktayı ifade edebilir.
Ayrıca: Kapı ve randevu (dock scheduling), Yükleme (loading), Dock-to-stock süresi
Kategoriler
İlgili sayfalar
Bir terimin tanımı eksik veya yanlış görünüyorsa kaynak göstererek yazın: info@wmsturkiye.com. Düzeltmeler yayın ilkelerimize göre yapılır. yayın ilkeleri